رفتن مستقیم به محتوا

دولت ایران چقدر در سال صرف مدرسه مصباح‌یزدی می‌کند؟

08 فروردین 1402 / 28 مارس 2023

تحقیقات داده‌های باز ایران نشان می‌دهد که دولت ایران ظرف چند سال گذشته، میلیاردها تومان صرف موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی، یکی از تندروترین مدارس دینی در ایران کرده است - موسسه‌ای که به مدرسه محمدتقی مصباح‌یزدی شهرت دارد.

موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی در سال ۱۳۷۴ تحت نظارت علی خامنه‌ای و به ریاست مصباح‌یزدی، از نظریه‌پردازان خشونت در ایران تاسیس شد. 

بررسی‌های پایگاه داده‌های باز نشان می‌دهد که جمهوری اسلامی در ظرف ۶ سال گذشته از محل بودجه دولت معادل مخارج و هزینه‌های ۵,۷۰۰ خانوار شهری، خرج این مدرسه کرده است. به عبارت دیگر، از قانون بودجه ۱۳۹۵ تا لایحه بودجه ۱۴۰۱ در مجموع ۳۲۷ میلیارد تومان اعتبارات به موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی اختصاص پیدا کرده که این رقم معادل مخارج و هزینه‌های ۵,۶۹۴ خانوار شهری ایرانی در فاصله سال‌های ۱۳۹۴ تا امروز است. 

رد پای مصباح یزدی را می‌توان در قتل‌های محفلی کرمان در سال ۱۳۸۱ جست‌وجو کرد تا آنجا که بسیجیان قاتل شهروندان کرمانی به صراحت اعلام کردند که این قتل‌ها بر اساس فتوا و سخنرانی‌ها مصباح‌یزدی درباره نهی از منکر بوده است.

در گزارش‌ها آمده که دولت برای ساخت این مدرسه ۷ هزار متر مربع زمین در مرکز قم به مصباح یزدی داده و هزینه‌های مدرسه از محل بودجه عمومی کشور تامین می‌شود. 

بررسی‌های پایگاه داده‌های باز ایران نشان می‌دهد طی ۸ سال گذشته در مجموع ۳۲۷ میلیارد تومان از منابع عمومی بودجه کشور صرف تامین هزینه‌های جاری این موسسه شده است. 

اگر بخواهیم تصویر دقیق‌تری از ارزش اعتبارات این موسسه داشته باشیم باید آن را به قیمت روز محاسبه کنیم.

برای این کار اعداد و ارقام بودجه‌های سالانه «موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی» را به نسبت تغییرات تورم، دلار و شاخص بهای کالا و خدمات و همین طور متوسط هزینه خانوار بررسی کردیم. 

 

 

 

لینک نمودار

۱- ارزش تورمی مجموع بودجه ۸ سال اخیر این موسسه بر اساس تغییرات شاخص بهای کالا و خدمات معادل ۹۰۰ میلیارد تومان امروز (قیمت ثابت بهمن ۱۴۰۱) است. برای محاسبه شاخص ماهانه تورم در زمان تصویب قانون بودجه هر سال را با آخرین شاخص منتشر شده توسط مرکز آمار ایران (بهمن ۱۴۰۱) مقایسه کردیم. مثلا برای محاسبه ارزش تورمی بودجه ۱۳۹۹، شاخص اسفند ۱۳۹۸ را مبنا قرار دادیم. 

۲- از قانون بودجه ۱۳۹۵ تا لایحه بودجه ۱۴۰۲،  موسسه امام خمینی در مجموع نزدیک ۲۹ میلیون دلار و به طور متوسط سالی ۳ میلیون و ۶۰۴ هزار دلار بودجه دریافت کرده است. برای محاسبه متوسط قیمت ماهانه دلار در زمان تصویب قانون بودجه در مجلس را مبنا قرار دادیم. به عنوان مثال برای قانون بودجه سال ۱۴۰۰، قیمت دلار در اسفند ۹۹ را در نظر گرفتیم. 

 

 

 

لینک نمودار

۳- اعتبارات موسسه امام خمینی از قانون بودجه سال ۱۳۹۵ تا لایحه ۱۴۰۲ معادل هزینه ۵,۷۰۰ خانوار شهری است. به عبارتی سالانه به طور میانگین بودجه‌ای معادل مخارج ۷۱۲ خانوار به این موسسه داده می‌شود. برای محاسبه هزینه‌های خانوار شهری در سال تصویب بودجه را در نظر گرفتیم. مثلا برای سال ۱۳۹۵ هزینه‌های خانوار را در سال ۱۳۹۴ مبنای محاسبه قرار دادیم. با توجه به منتشر نشدن آمار هزینه درآمد خانوار سال ۱۴۰۱، هزینه‌های سال قبل را به نسبت تورم برآورد کردیم. 

 

 

 

لینک نمودار

در محاسبات بالا تنها اعتبارات هزینه‌ای (بودجه جاری) موسسه امام خمینی در نظر گرفته شده است. لازم به ذکر است اعتبارات هزینه‌ای و ردیف‌های اصلی بودجه سالانه تنها منبع تامین هزینه‌های موسسه امام خمینی نیست. این موسسه منابع دیگری داخل و خارج از بودجه دارد. 

به عنوان نمونه در بودجه سال‌های ۱۴۰۰ و ۱۴۰۱ به اعتبارات ۲۵ و ۸۰ میلیارد تومانی موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی از تبصره ۱۴ با بودجه هدفمندی یارانه‌ها بودجه اشاره شده است. به دلیل عدم دسترسی به فهرست  مصارف و هزینه‌های بودجه یارانه‌ها، مشخص نیست این موسسه در سال‌های دیگر نیز از بودجه یارانه‌ها استفاده کرده یا نه. 

از سوی دیگر به دلیل ارتباط میان این موسسه با دفتر علی خامنه‌ای، بالقوه احتمال استفاده از منابع مالی تحت نظر رهبر جمهوری اسلامی نیز وجود دارد.